Co to są kiszone buraki i dlaczego warto je jeść?
Kiszone buraki to nic innego jak buraki poddane procesowi fermentacji mlekowej – naturalnemu sposobowi konserwacji stosowanemu od stuleci. Ten prosty zabieg nie tylko wydłuża trwałość warzyw, ale także wzbogaca je o cenne bakterie probiotyczne, które wspierają nasze zdrowie. Kiszonki, w tym buraki, zaliczają się do tzw. żywności funkcjonalnej – ich regularne spożywanie poprawia funkcjonowanie układu trawiennego, wzmacnia odporność, a nawet wpływa korzystnie na samopoczucie psychiczne.
Buraki, nawet bez kiszenia, są bogatym źródłem antyoksydantów, takich jak betalainy, błonnika, witamin z grupy B, manganu, żelaza i kwasu foliowego. Fermentacja dodatkowo wzmacnia ich właściwości i czyni je lepiej przyswajalnymi.
Kiszone buraki a zdrowie jelit – naturalny probiotyk
Flora bakteryjna jelit odgrywa kluczową rolę w utrzymaniu zdrowia – od odporności, przez metabolizm, aż po nastrój i funkcjonowanie układu nerwowego. Kiszone buraki dostarczają naturalnych probiotyków, czyli przyjaznych bakterii, które kolonizują nasz układ pokarmowy i wspierają jego funkcjonowanie.
Regularne spożywanie kiszonych buraków może przyczynić się do:
- zwiększenia odporności organizmu,
- regulacji trawienia i eliminacji problemów jelitowych, takich jak zaparcia czy wzdęcia,
- poprawy wchłaniania składników odżywczych,
- zmniejszenia stanu zapalnego w organizmie,
- wspierania zdrowia psychicznego dzięki osi jelita–mózg.
Kto powinien włączyć kiszone buraki do diety?
Kiszone buraki są doskonałym dodatkiem do diety niemal każdego, ale istnieją grupy osób, dla których ich spożywanie może być szczególnie korzystne. Należą do nich:
- osoby z problemami trawiennymi – kiszonki ułatwiają trawienie i wspierają oczyszczanie jelit z toksyn,
- osoby po antybiotykoterapii – odbudowują naturalną florę bakteryjną,
- wegetarianie i weganie – to doskonałe źródło probiotyków bez produktów odzwierzęcych,
- osoby z osłabioną odpornością – wzmacniają funkcje immunologiczne,
- sportowcy – wspierają regenerację i procesy metaboliczne.
Jak przygotować kiszone buraki w domu – sprawdzony przepis
Przygotowanie kiszonych buraków jest proste, nie wymaga specjalistycznego sprzętu, a koszt składników jest niewielki. Oto przepis na klasyczne buraki kiszone:
Składniki:
- 1 kg czerwonych buraków,
- 1-2 ząbki czosnku,
- kilka liści laurowych,
- kilka ziaren ziela angielskiego i pieprzu,
- 1 litr przegotowanej letniej wody,
- 1 łyżka soli niejodowanej (najlepiej kamienna).
Wykonanie:
- Buraki umyj, obierz i pokrój w cienkie plastry lub słupki.
- Układaj buraki w dużym słoju lub kamionkowym naczyniu, przekładając przyprawami i czosnkiem.
- Wymieszaj wodę z solą i zalej nią buraki tak, by były całkowicie przykryte.
- Przykryj naczynie gazą lub pokrywką (nie szczelnie) i odstaw w ciepłe miejsce na ok. 5–7 dni.
- Codziennie sprawdzaj kiszonkę – jeśli pojawi się piana, usuń ją łyżką.
- Po ukiszeniu przechowuj w lodówce.
Po kilku dniach kiszenia uzyskasz nie tylko smaczne buraki, ale też cenny napój – zakwas buraczany, który można pić w celu wzmocnienia organizmu.
Zakwas buraczany – naturalny napój energetyzujący
Zakwas buraczany to fermentowany napój powstały w wyniku kiszenia buraków. Ma charakterystyczny, lekko kwaśny smak, intensywny kolor i bogaty aromat. Dzięki wysokiej zawartości żelaza i witamin z grupy B, zakwas ten wspiera produkcję czerwonych krwinek i jest szczególnie polecany osobom z anemią lub osłabieniem organizmu.
Właściwości zakwasu buraczanego:
- obniża ciśnienie krwi,
- wspiera detoksykację wątroby,
- poprawia wydolność organizmu – często stosowany przez sportowców,
- wzmacnia odporność,
- reguluje gospodarkę kwasowo-zasadową.
Zaleca się picie 50–100 ml zakwasu dziennie na czczo lub w porcjach przed posiłkami.
Gdzie kupić kiszone buraki i na co zwracać uwagę?
Choć najzdrowsze i najtańsze są buraki kiszone w domu, nie każdy ma czas i warunki, by je przygotować samodzielnie. W takim przypadku warto poszukać produktów dobrej jakości w sklepach ekologicznych, na targach lub lokalnych giełdach. Kupując kiszone buraki, zwróć uwagę na:
- skład – powinny zawierać jedynie buraki, wodę, sól i naturalne przyprawy,
- brak octu – prawdziwe kiszonki nie są zakwaszane octem,
- brak konserwantów i cukru,
- obecność naturalnego osadu lub piany – świadczy o żywej fermentacji,
- opakowanie – produkty w słoikach szklanych są korzystniejsze niż te w plastiku.
Kiszone buraki w kuchni – jak je wykorzystać?
Kiszone buraki są nie tylko zdrowe, ale również smaczne i wszechstronne w kuchni. Ich lekko kwaskowy smak doskonale komponuje się z wieloma daniami. Oto kilka inspiracji kulinarnych z kiszonymi burakami:
- dodatek do sałatek z serem feta, orzechami i rukolą,
- składnik zup – np. każdej wersji barszczu „na zakwasie”,
- sok z kiszonych buraków jako baza do smoothie,
- tatar z kiszonych buraków, zblendowanych z cebulą, oliwą i przyprawami,
- dodatek do kanapek zamiast klasycznych ogórków kiszonych.
Taka fermentowana wersja buraka wprowadza do codziennej diety nowy smak, a przy okazji działa jak zastrzyk zdrowia.

Joanna Tkacz – redaktorka magazynu feminin.pl. Z pasją tworzy treści, które inspirują kobiety do świadomego życia, dbania o siebie i otaczającą przestrzeń. Specjalizuje się w tematach związanych ze stylem życia, relacjami, psychologią i nowoczesnym podejściem do kobiecości.


