Co to jest program 300 plus i jaka jest jego idea?
Program „Dobry Start”, potocznie znany jako 300 plus, to rządowe świadczenie, które ma na celu wsparcie rodzin w przygotowaniu dzieci do nowego roku szkolnego. Każde dziecko objęte programem otrzymuje jednorazową pomoc finansową w wysokości 300 złotych. Inicjatywa ta została zapoczątkowana w 2018 roku i od tamtej pory cieszy się dużym zainteresowaniem ze strony rodziców i opiekunów.
Świadczenie wypłacane jest raz do roku – niezależnie od dochodu rodziny i niezależnie od liczby dzieci. Ma ono na celu pokrycie części kosztów, jakie ponoszą rodzice w związku z rozpoczęciem nauki w szkole. Najczęściej środki przeznaczane są na zakup podręczników, przyborów szkolnych, odzieży czy obuwia.
Kto może ubiegać się o świadczenie 300 plus?
Warunkiem otrzymania świadczenia 300 plus jest to, że dziecko musi uczęszczać do szkoły w wieku od 7 do 20 lat, a w przypadku dzieci z orzeczeniem o niepełnosprawności – aż do ukończenia 24. roku życia. Świadczenie przysługuje uczniom uczęszczającym do:
- szkoły podstawowej,
- szkoły ponadpodstawowej (liceum, technikum, szkoła zawodowa),
- szkoły policealnej,
- szkoły dla dorosłych,
- specjalnego ośrodka szkolno-wychowawczego.
Co ważne, program nie obejmuje przedszkoli, oddziałów przedszkolnych (potocznie: „zerówek”) ani dzieci uczęszczających do szkół policealnych uczących się w zawodzie, który kończy się uzyskaniem kwalifikacji technicznej przed ukończeniem 20. roku życia.
Czy uczniowie zerówki są objęci programem 300 plus?
To jedno z najczęściej zadawanych pytań przez rodziców dzieci rozpoczynających edukację. Niestety, uczniowie zerówki, czyli dzieci uczęszczające do oddziałów przedszkolnych, nie kwalifikują się do otrzymania świadczenia 300 plus.
Uzasadnienie jest dość proste. Program 300 plus dotyczy wyłącznie uczniów uczęszczających do szkół, nie obejmuje natomiast form wychowania przedszkolnego – a właśnie z taką formą mamy do czynienia w przypadku zerówki. Nawet jeśli oddział przedszkolny znajduje się w szkole podstawowej, to zgodnie z ustawą, zerówka nie jest uznana za pierwszy etap edukacji szkolnej objętej programem.
Różnica między zerówką w szkole a pierwszą klasą
Choć dziecko uczęszczające do zerówki może chodzić do tego samego budynku, co uczniowie objęci programem 300 plus, to formalnie jego status edukacyjny pozostaje odmienny. Zerówka ma charakter przygotowawczy i mieści się w systemie wychowania przedszkolnego, nie szkolnego. Dopiero rozpoczęcie nauki w klasie pierwszej szkoły podstawowej kwalifikuje dziecko do świadczenia w ramach programu Dobry Start.
Rodzice powinni więc pamiętać, że świadczenie 300 plus wypłacane jest dopiero od momentu podjęcia nauki w klasie I szkoły podstawowej, niezależnie od tego, czy wcześniej dziecko uczęszczało do przedszkola czy do zerówki.
Dlaczego zerówkowicze są wyłączeni z programu?
Decyzja o ograniczeniu grupy beneficjentów programu Dobry Start do uczniów szkół wiąże się z koncepcją działania programu: jego celem jest wsparcie rodziców w zakupie wyprawki szkolnej, a nie przedszkolnej. Choć zerówka często wiąże się z podobnymi wydatkami, to ustawodawca uznał, że miejsce edukacji, a dokładnie jej poziom (przedszkolny vs szkolny), jest kluczowy w procesie przyznawania świadczenia.
Z perspektywy ustawowej – zerówka to nadal wychowanie przedszkolne, nie znajduje się więc w katalogu placówek edukacyjnych objętych dofinansowaniem. Pomimo wielu postulatów zgłaszanych przez rodziców, do tej pory nie wprowadzono zmian w przepisach, które obejmowałyby również zerówiaki.
Jak i kiedy składać wniosek o 300 plus?
Wnioski o świadczenie 300 plus można składać co roku od 1 lipca do 30 listopada. Warto jednak zaznaczyć, że wcześniejsze złożenie wniosku to szybsza wypłata pieniędzy – zazwyczaj w terminie do końca sierpnia.
Formularze składane są wyłącznie drogą elektroniczną za pomocą:
- portalu Empatia.gov.pl,
- bankowości elektronicznej,
- platformy PUE ZUS.
UWAGA: tylko dzieci rozpoczynające naukę w klasie pierwszej szkoły podstawowej i wyżej mogą być wskazane we wniosku. Rodzice dzieci z zerówki nie są uprawnieni do jego złożenia w odniesieniu do Dobrego Startu.
Alternatywne formy wsparcia dla uczniów zerówki
Choć rodzice dzieci z zerówki nie mogą skorzystać ze świadczenia 300 plus, istnieją inne formy wsparcia, które mogą pomóc w pokryciu kosztów edukacyjnych. Są to m.in.:
- Program 500 plus – comiesięczne świadczenie wychowawcze na każde dziecko do 18. roku życia, również w wieku przedszkolnym,
- Pomoc z OPS (Ośrodka Pomocy Społecznej) – dla rodzin o niskich dochodach, często dostępna w postaci zapomóg celowych związanych z edukacją,
- Wsparcie samorządowe – różne formy pomocy realizowane lokalnie, np. zakup wyprawki szkolnej dla dzieci z mniej zamożnych rodzin,
- Stypendia socjalne i szkolne – w niektórych przypadkach mogą objąć również dzieci uczęszczające do zerówek, szczególnie w placówkach szkolnych.
Dlatego warto zapoznać się z ofertą wsparcia dostępną w miejscu zamieszkania, zwłaszcza przed rozpoczęciem roku szkolnego.
Dlaczego rok w zerówce jest tak istotny w edukacji dziecka?
Mimo że świadczenie 300 plus na dzieci uczęszczające do zerówki nie przysługuje, nie umniejsza to wagi tego okresu w edukacji dziecka. To właśnie w zerówce dzieci uczą się funkcjonowania w strukturze szkolnej, rozwijają umiejętności społeczne, uczą się podstaw pisania, czytania i liczenia. Zerówka przygotowuje dziecko do większej samodzielności i adaptacji w warunkach szkolnych – to etap przejściowy o fundamentalnym znaczeniu.
Z tego względu wielu rodziców angażuje się w przygotowywanie dla dziecka wyprawki, wyposażenie go w odpowiednie ubrania, przybory plastyczne czy pierwsze podręczniki edukacyjne, mimo że koszty te nie są rekompensowane przez program 300 plus.
Joanna Tkacz – redaktorka magazynu feminin.pl. Z pasją tworzy treści, które inspirują kobiety do świadomego życia, dbania o siebie i otaczającą przestrzeń. Specjalizuje się w tematach związanych ze stylem życia, relacjami, psychologią i nowoczesnym podejściem do kobiecości.
